Psychische klachten door Corona als student

In maart 2020 is Europa geconfronteerd met de Coronacrisis. Iedereen had al begrepen dat er eind 2019 iets speelde in Wuhan, China. De wereld was nog niet echt gealarmeerd, maar dit veranderde volledig begin 2020. Door vakanties in wintersportgebieden, Carnaval in het zuiden van ons land en feesten die georganiseerd werden, brak het virus massaal uit. Uiteraard ook bij studenten. In een eerdere blog hebben we geschreven over de impact van Corona op jongeren en dan specifiek door de avondklok. In dat artikel maakten we onder meer duidelijk hoe belangrijk het is voor jongeren om contact met elkaar te hebben en samen te komen. Dit is door Corona behoorlijk in de war geschopt. Veel jonge mensen hebben last van psychische klachten door Corona als student en helaas ook op jongere leeftijd, tijdens de schooltijd.

Met je studie starten in 2019

Elk jaar starten er weer tienduizenden studenten enthousiast met een studie. Zo ook in september 2019. Op dat moment was er nog niets aan de hand. Introductieweken konden nog gewoon worden georganiseerd, starten bij een studenten- of studieverenging was mogelijk en samen lessen en colleges volgen op universiteiten en hogescholen ging ook nog door. Toen de wereld er opeens volledig anders uitging zien, moesten ook studenten zich aanpassen. Maartje begon in september 2019 met haar studie economie in Rotterdam. Ze woonde in Limburg en had vrij snel een kamer gevonden. Ze zegt: ‘ik had zoveel zin om naar Rotterdam te gaan en een nieuw leven te beginnen. Mijn vriendje Jasper ging ook die kant op om met geneeskunde te beginnen’. De eerste maanden waren hard werken, maar het lukte haar om vrijwel alle tentamens te halen. Dit zorgde dat ze nog niet veel mogelijkheden had om een nieuwe vriendenkring op te bouwen. Maartje: ‘ik dacht dat komt in het tweede jaar wel’. Ze woonde met een huisgenoot, maar dat bleek geen groot succes. Haar motivatie om een andere kamer te zoeken, speelde vanaf januari 2020. Toen in maart alles in lockdown ging, kwam ook het moment om een besluit te maken over haar kamer. Ze besloot noodgedwongen haar kamer op te zeggen en terug te verhuizen naar haar ouderlijke huis in Limburg. Rotterdam kwam tot stilstand en het studentenleven was in 1 klap verschraald. Ze begon zich hierdoor ook slechter te voelen en er ontstonden, onverwacht, psychische klachten door Corona als student.

Wat helpt bij psychische klachten?

Wanneer je je niet goed voelt, hoef je niet meteen hulp te zoeken bij een psycholoog. Maar, wacht vooral niet te lang, wanneer je merkt dat je geen greep krijgt op je klachten. Iedereen voelt zich weleens somber of angstig, maar dat gaat meestal na een paar dagen weer voorbij. Als je merkt dat je klachten langer dan twee weken duren en je je aaneengesloten slecht voelt, dan is het raadzaam om naar je huisarts te gaan. Vooral wanneer je last krijgt van paniekklachten, dan is het slim om snel in actie te komen. Met een relatief kort traject, kun je dan erger voorkomen. Maartje voelde zich door de druk angstig en kreeg binnen een week een aantal paniekaanvallen. Deze waren zo heftig voor haar, dat ze op zoek is gegaan naar hulp. Ze zegt hierover: ‘op momenten van paniek had ik het gevoel flauw te vallen of een hartaanval te krijgen. Ik had dit nooit eerder gehad en ben zelfs met mijn vader naar de Eerste hulp gegaan van het ziekenhuis.

Een nieuw studiejaar in september 2020

Boris, de jongere broer van Maartje, slaagde in 2020 voor zijn gymnasium en werd ingeloot voor geneeskunde in Rotterdam. Aangezien bij deze studie behoorlijk wat praktijkonderwijs is, was het voor hem wel handig om op kamers te gaan. Ondanks het feit dat hij het erg naar zijn zin heeft met zijn studie en een leuk studentenhuis heeft, is er ook bij hem niet echt sprake van een studentenleven. Ook dit studiejaar is door Corona behoorlijk lastig. Maartje is inmiddels aan het opknappen, heeft haar eerste jaar evengoed gehaald en is met nieuwe motivatie haar tweede jaar gestart. In het begin is ze nog thuis blijven maar wonen, maar het leventje in Rotterdam bleef wel erg trekken. Ook zij heeft inmiddels een nieuwe kamer gevonden. Samen met Jasper en Boris proberen ze er het beste van te maken. Ze wonen alledrie in een leuk huis en ze zoeken elkaar regelmatig op. Ze proberen zich zo goed als mogelijk aan de spelregels te houden, maar dat lukt niet altijd. In het huis van Jasper heeft iedereen inmiddels Corona gehad, zonder ernstige klachten.

Tips voor studenten tijdens Corona

Niemand wil psychische klachten door Corona als student krijgen. Het is de kunst om je enerzijds aan alle regels te houden en anderzijds toch iets van je studententijd te maken:

• Wees creatief in het onderhouden van contact. Iedereen is inmiddels Zoom-moe, dus probeer vooral naar buiten te gaan om samen te sporten, ergens een biertje te drinken en elkaar te zien
• Sluit je aan bij een studenten- of studievereniging. Het is niet zoals het moet zijn, maar het is niet handig om dit uit te stellen. Je studententijd is een belangrijke tijd in je leven. Deze verenigingen proberen alles te doen om je te ondersteunen en te zoeken naar momenten om met elkaar in contact te komen. Juist nu is dit een handige keuze!
• Ook al is er niet teveel te doen in studentensteden, toch is het raadzaam om op kamers te gaan. Met een beetje pech duurt deze crisis nog lang en heb je je hele studietijd bij je ouders gewoond. Dat is een gemiste kans.
• Kies, indien dit financieel mogelijk is, om een of twee masters te doen na je bachelor. Met een verlengde studietijd, kun je toch optimaal genieten van deze leuke jaren. Wellicht heeft Corona het eerste jaar/de eerste jaren vertroebeld; je hebt nog de mogelijkheid om te geniten
• Maak contact met anderen als je je eenzaam of kwetsbaar voelt. Heel veel mensen herkennen dit en zullen een luisterend oor voor je zijn. Isoleer jezelf niet met je problemen, omdat het dan alleen maar erger wordt.
• Zoek hulp als je merkt greep te verliezen. Aeffectivity werkt online voor studenten over ter wereld. Het maakt niet uit waar je bent, hulp is altijd dichtbij

Psychische klachten bij jongeren door een avondklok

Jongeren gaan overdag naar school, chillen met vrienden en zijn op zoek naar hun eigen identiteit door te experimenten met nieuw gedrag. De avondklok zet dit alles op non-actief. De groep van jonge mensen komt behoorlijk in de knel door de avondklok. Ook de overige lockdownmaatregelen geven psychische klachten. Jongeren hebben het contact met vrienden en klasgenoten nodig om zichzelf te kunnen ontwikkelen. De gevolgen van alle maatregelen kunnen grote gevolgen hebben, zowel op de korte en lange termijn. Dit artikel gaat over het ontstaan van psychische klachten bij jongeren door een avondklok.

De meeste mensen in Nederland hebben moeite met alle maatregelen en in het bijzonder de avondklok. Tegelijkertijd is het percentage mensen dat het evengoed hiermee eens meer dan 50%. Het grootste deel van de Nederlandse bevolking is zich ervan bewust dat we zo snel als mogelijk deze crisis achter ons moeten laten. Hierdoor willen mensen nog wel meemerken.

Verzet tegen de avondklok

De behoefte aan sociale contact is onder jongeren zo groot, dat de politie verwacht dat er weerstand en verzet ontstaat tegen de avondklok. “Op sociale media wordt hier veel gesproken en opgeroepen tot verzet”, zegt Jan Struijs van de Nederlandse Politiebond. Hij zegt dat het nog een flinke klus zal zijn om iedereen mee te laten werken.

Voor jongeren is het heel normaal en gezond om elkaar op te zoeken. Ze zijn bezig met het ontwikkelen van hun identiteit, door gesprekken met leeftijdsgenoten en zich af te zetten tegen ouders, leerkrachten en ‘het gezag’. Het instellen van een avondklok maakt deze ontwikkeling heel lastig. Dit kan gemakkelijk leiden tot psychische klachten bij jongeren, juist door het instellen van deze zware maatregelen.

“De lockdown is voor jongeren relatief zwaarder dan voor ouderen. Gebrek aan structuur en contact kan voor deze groep desastreus zijn”, zegt hoogleraar Neurocognitieve Ontwikkelingspsychologie Eveline Crone.

De ontwikkeling van het brein

Tussen de leeftijd van twaalf tot vijfentwintig jaar zit het brein in een overgangsfase. Deze ontwikkeling maakt dat jonge mensen bezig zijn om een eigen plek in de samenleving te vinden. “Psychiatrische stoornissen zoals depressie of schizofrenie ontstaan vaak in deze periode”, zegt Crone. “Dit zal flinke gevolgen hebben en de effecten van de huidige lockdown zullen we als maatschappij op termijn moeten dragen.”

Onderzoek laat zien dat jongeren tijdens de eerste golf (vanaf maart 2020) meer last hadden van psychische problemen, zegt Arne Popma, hoogleraar kinder- en jeugdpsychiatrie. “Er is een toename zichtbaar van angstklachten, somberheid en we zien dat jongeren zich over algemeen minder prettig voelen. Ook 113 Zelfmoordpreventie ziet een toename in het aantal telefoontjes en ook de jeugdhulpverlening maakt melding van jongeren met zelfmoordgedachten.”

Károly Illy zegt dat dit komt door het gebrek aan fysiek contact. De kinderarts spreekt veel jongeren die het moeilijk vinden dat scholen gesloten zijn. “Op school is het over het algemeen veilig en onder meer leraren hebben vaak snel door met wie het minder goed gaat.” Zelf is hij lid van het OMT. “Ik ben medeverantwoordelijk voor het advies de scholen te sluiten. Ik sta achter dat besluit, maar het doet wel pijn.”

Experimenteren

Nu, in januari 2021, is het risico op psychische klachten bij jongeren door een avondklok toegenomen. Jongeren moeten de ruimte hebben om te experimenteren, regelmatig gekke dingen te doen of uit de ban te springen of hun stem te laten horen. Popma: “Je ontwikkelen als gezonde jongvolwassene kan niet in isolatie.” Oudere generaties vinden het lastig om te begrijpen waarom dit zo belangrijk is. “Wij kunnen dat toch ook niet?’, hoor je vaak. Dat is overigens altijd zo geweest, van generatie op generatie.” Volwassenen zitten in een andere levensfase en hebben hun identiteit veelal ontwikkeld. Ze hebben wat minder nodig om veelvuldig in contact te zijn met anderen, ook al kampen zij nu ook met behoorlijke eenzaamheidsklachten.

Crone ziet op dat jongeren op dit moment worden weggezet als een groep mensen die weinig boodschap heeft aan de coronamaatregelen. “Uiteraard ook bij de discussie over de avondklok. Dan wordt gezegd: jongeren komen nog samen, er zijn illegale feesten, etc. Het klopt dat jongeren nog steeds graag samenkomen en dat ook doen.. Maar tegelijkertijd wonen er drie miljoen jongeren in Nederland en de meeste jongeren doen dit niet.”

Hulp voor jongeren

Aeffectivity richt zich op de groep jongvolwassenen vanaf 18 jaar. Merk jij dat je last hebt van depressieve gevoelens of ben je toenemen angstig. Het is dan raadzaam om niet te lang te wachten met het zoeken van hulp. Maak je gevoelens en gedachten bespreekbaar met je vrienden en ouders en kijk of dit helpt. Mocht dit niet voldoende zijn, dan kun je via de huisarts een verwijzing regelen en je aanmelden voor therapie.

Gegeneraliseerde angst tijdens Corona

Sinds maart 2020 zijn we in Nederland geconfronteerd met de Coronacrisis. We kunnen stellen dat deze crisis de hele wereld op de kop heeft gezet en heel impact heeft op ons dagelijkse leven. Er wordt gezegd dat we ‘het nieuwe normaal’ moeten zien te omarmen, maar dat is niet echt makkelijk. Het gebrek aan voorspelbaarheid en controle zijn twee belangrijke factoren die sterk samenhangen met stress, angst en overmatig piekeren. Gegeneraliseerde angst tijdens Corona is een ingewikkeld woord voor piekeren tijdens Corona. Ook al is er steeds meer onderzoek gaande naar COVID-19, er is nog steeds veel wat we niet over het virus weten. Het is dan ook een normale reactie om bezorgd te zijn, te piekeren over de impact van het virus en de verspreiding ervan. Maar wat als piekeren de overhand gaat nemen?

Overmatig piekeren over COVID-19

In situaties waarin stress toeneemt zie je vaak dat men meer gedachten krijgt die niet helpend zijn, zoals negatieve voorspellingen, focussen op negatieve zaken, ‘worst-case scenario’s’ doorlopen of pessimistisch zijn. Het is logisch dat deze gedachten zich ontwikkelen. Angst en piekeren zijn normale natuurlijke reacties wanneer je te maken krijgt met dreigend gevaar. Je zorgen maken kan ertoe leiden dat je uiteindelijk de keuze maakt je anders te gaan gedragen, voorzorgsmaatregelen neemt en risico vermijdt. Echter overmatig piekeren leidt ertoe dat je met name ‘in je hoofd blijft zitten’ en leidt vaak niet tot acties. Indien dit langere tijd aanhoudt kan er een piekerstoornis ontwikkelen. Dit wordt ook wel gegeneraliseerde angststoornis genoemd.

Tips om piekeren te beperken

Wat kan je doen om het piekeren in tijden van COVID-19 te beperken:

• Kijk niet te veel Covid-nieuws. Zorg dat je op de hoogte bent van de richtlijnen en de do’s en don’ts maar zorg dat je niet overmatig veel nieuws tot je neemt
• Bedenk waar je wel invloed op hebt
• Hou dagstructuur: sta elke dag rond dezelfde tijd op, ga op gezette tijden naar bed en probeer structuur aan te brengen in de dag. Het vasthouden aan routines geeft vaak een gevoel van veiligheid en controle
• Doe plezierige dingen: ga naar buiten, heb contact met mensen (natuurlijk volgens de richtlijnen), doe dingen die je leuk vindt en/of waar je normaal niet aan toekomt
• Beperk je piekertijd: voor sommige mensen werkt het om het piekeren te begrenzen door een piekertijd in te stellen (bijvoorbeeld een half uur) waarin ze met volle aandacht piekeren. Het is niet aan te raden om dit te doen voordat je naar bed toe gaat
• Zorg voor ontspanning: kijk wat voor jou werkt om te ontspannen en zorg dat je hier dagelijks aandacht voor hebt
• Beperk overmatig alcohol-, drugs-, of nicotinegebruik. Dit maakt dat je slechter slaapt en dat leidt weer tot extra piekeren en zorgen maken

Cognitieve Gedragstherapie bij een piekerstoornis

Cognitieve Gedragstherapie (CGT) is een therapie vorm waarbij gebruik wordt gemaakt van verschillende interventies en strategieën om niet helpende gedachten en gedrag aan te passen. Er is inmiddels veel wetenschappelijk bewijs dat deze manier van therapie helpt bij verschillende psychische klachten en problemen. Zo ook bij angst, depressie en overmatig piekeren. Heb je het idee dat je een piekerstoornis hebt, of ben je bang dat je een piekerstoornis ontwikkeld en wil je hier hulp bij. Neem dan contact met ons op. Aeffectivity biedt professionele online begeleiding bij een piekerstoornis.

Expatleven: wonen in een rampgebied

Het expatleven: wonen in een rampgebied. Wanneer je als expat woont in een onrustig gebied, of het nu gaat om verhoogde risico’s op natuurgeweld of sociale en politieke onrust, zijn er een aantal dingen die je kunt doen om ervoor te zorgen dat je de kans op blootstelling aan een ramp en de effecten van een mogelijke ramp (posttraumatische stressstoornis) kunt verkleinen. Lees hier een aantal tips:

Voorbereiden op natuurgeweld

Wanneer je weet dat je een vakantie gaat maken of gaat verhuizen naar een onrustig gebied, lees dan goed wat de risico’s van dat expatleven precies zijn. Gaat het om natuurgeweld als aardbevingen, tsunami’s en orkanen, verdiep je dan goed in voorzorgsmaatregelen die in het land toegepast worden. Ook kun je lezen over hoe te handelen in geval van nood en het telefoonnummer van de Nederlandse ambassade en lokale ziekenhuizen alvast in je telefoon programmeren.

Voorbereiden op sociale onrust

Wanneer je naar een gebied vertrekt met politieke of maatschappelijke onrust is het belangrijk om te onderzoeken welke risico’s jij als Nederlander, westerling, man of vrouw loopt. In sommige landen lopen vrouwen extra risico het slachtoffer te worden van geweld, terwijl in andere landen mannen vaker het slachtoffer zijn van geweld. Ook kun je onderscheid maken tussen massageweld, bijvoorbeeld demonstraties en oorlogsvoering, of geweld gericht op individuen. Door je goed in te lezen kun je bewust kiezen bepaalde delen van een land wel of niet op te zoeken. Daarnaast kun je je kledingkeuze en het etaleren van welvaart aanpassen op de normen van het land, om minder op te vallen. Vaak hoor je dat een expatleven met voldoende voorbereiding en alertheid, prima te doen is.

Luister naar je gevoel

Wanneer je in een land woont of reist waar politieke of sociale onrust heerst, of waar jij als toerist duidelijk de minderheid bent, kun je je soms onveilig voelen. Hoewel je onveilig voelen niet altijd betekent dat je onveilig bent, is het erg belangrijk goed te luisteren naar je eigen gevoel. Voel je je onprettig in een bepaalde straat of op een bepaalde plek, of krijg je een vervelend gevoel van die taxichauffeur? Neem dan geen risico en zorg dat je snel uit de situatie komt.

Herken de symptomen van posttraumatische stressstoornis

Mocht je ondanks deze voorzorgsmaatregelen toch slachtoffer worden van geweld of een (natuur)ramp, check dan goed bij jezelf of je de symptomen van een posttraumatische stressstoornis herkent. Wanneer je merkt dat je na blootstelling aan een stressvolle situatie last krijgt van deze symptomen, schakel dan hulp in om de klachten van posttraumatische stressstoornis te verminderen en het trauma te verwerken. Lees hier hoe je contact kunt opnemen met een van onze psychologen.

Een aardbeving in Nepal. Oorlog in Syrië. Demonstraties in Egypte. Geweld in Congo.

Het lijkt wel of er geen plek op de wereld meer is waar je veilig kunt wonen. Zelfs onze nabije buren in Frankrijk werden eerder dit jaar opgeschrikt door geweld en gevaar. Wanneer je in een onveilig gebied woont kun je last krijgen van een posttraumatische stress en angstklachten. Dit kan vervolgens leiden tot een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Maar wat is een posttraumatische stressstoornis? En hoe is het om als expat in een onrustig land te leven?

Posttraumatische stress

Leven in een onrustig gebied, of het nu gaat om natuurgeweld of oorlog, kan de nodige spanning met zich meebrengen. Wanneer je persoonlijk blootgesteld wordt aan een ernstige stressgevende situatie kun je last krijgen van posttraumatische stress. Dit kan gebeuren wanneer je wordt blootgesteld aan een levensbedreigende situatie, ernstig lichamelijk letsel of een bedreiging van de fysieke integriteit. Voorbeelden van dergelijke situaties zijn: – blootstelling aan agressie of bedreigingen (bijvoorbeeld overvallen, berovingen of martelingen) – oorlogen en gewapende conflicten – verkrachting of seksueel misbruik – natuurrampen (bijvoorbeeld overstromingen, aardbevingen of vuurgevaar)

Symptomen posttraumatische stressstoornis

Symptomen van PTSS zijn onder andere: herbelevingen aan de gebeurtenis, slaapstoornissen, spanningen en prikkelbaarheid. Je spreekt van een posttraumatische stresstoornis wanneer de klachten langer dan een maand aanhouden. Een psycholoog kan de diagnose posttraumatische stresstoornis stellen.

Behandeling PTSS

PTSS kan goed behandeld worden met online therapie. Hoe dit in zijn werk gaat lees je hier. Misschien heb je zelf een heftige ervaring achter de rug en ben je benieuwd hoe anderen dit ervaren. Aeffectivity-psycholoog Wilko deelt zijn ervaring van het meemaken van de aardbeving in Nepal in zijn blog. Wil je meer informatie over PTSS of herken je de symptomen bij jezelf? Neem dan contact met ons op.